Najłatwiej zgubić źródło wtedy, gdy wydaje się, że na pewno będziesz je pamiętać. Zapis autora lub numeru strony przy pierwszej notatce zajmuje chwilę. Odtwarzanie tych informacji po kilku tygodniach może okazać się znacznie trudniejsze.
Zapisuj dane razem z notatką
Każdej notatce przypisz dane pozwalające wrócić do publikacji: autora, tytuł, rok i miejsce odnalezienia konkretnej treści. W przypadku materiałów internetowych przydatny jest również adres strony. Ostateczny sposób zapisu bibliografii dopasuj do wymaganego stylu.
Możesz używać programu do zarządzania bibliografią albo prostej tabeli. Dla każdej notatki wydziel pola: dane publikacji, miejsce w źródle, cytat, własne omówienie i zastosowanie w pracy. Przykładowa notatka robocza może mieć zastosowanie „definicja pojęcia w podrozdziale 1.2” oraz status „sprawdzić zakres definicji w pełnym tekście”. Taki zapis oddziela ustalenia od zadań. Brakujące dane oznacz wprost, zamiast uzupełniać je z pamięci.
Wyraźnie odróżniaj cytat od własnych słów
Dosłowny fragment oznaczaj jako cytat już na etapie notatek. Gdy zapisujesz parafrazę, zachowaj odwołanie do źródła i sprawdź, czy rzeczywiście oddaje jego znaczenie. Sama zmiana kilku wyrazów nie tworzy jeszcze samodzielnego omówienia.
Porządkuj źródła według problemów
Poza alfabetycznym spisem przydaje się zestawienie według problemów. Dla dwóch publikacji o tym samym zagadnieniu zapisz obok siebie: co analizowano, na jakim materiale i do jakiego wniosku doszedł autor. To pomaga zauważyć, czy rozbieżne wyniki dotyczą porównywalnych sytuacji. Jeden tekst może służyć kilku wątkom. Przypisz notatki do zadań rozdziałów opisanych w poradniku o planie pracy, aby zobaczyć luki przed pisaniem.
Zrób kontrolę w obie strony
- Dla każdego odwołania w tekście znajdź odpowiednią pozycję w bibliografii.
- Dla każdej pozycji bibliografii sprawdź, w jakim miejscu rzeczywiście została wykorzystana.
- Porównaj nazwiska, daty i tytuły między dokumentem a źródłem.
- Oznacz brakujące informacje do sprawdzenia; nie uzupełniaj ich z pamięci.
Po przeniesieniu rozdziału sprawdź kolejno: czy odwołanie nadal wskazuje właściwą publikację, czy podane miejsce odpowiada wykorzystanej treści i czy wpis w bibliografii pozwala odnaleźć źródło. Zacznij od zmienionych fragmentów, a przed oddaniem przejrzyj cały dokument według wytycznych wydziału. Jeśli masz już tekst, lecz zapisy wymagają ujednolicenia, przy ustalaniu zakresu redakcji i korekty pracy dołącz bibliografię oraz wymagany sposób cytowania.

